Malatya Sonsöz Gazetesi – Malatya'nın En Çok Okunan Gazetesi - Malatya Haber
HV
30 HAZİRAN Perşembe 19:03
Advert

Advert

MALATYA'DA İLKBAHAR

Fikri Demirtaş
Fikri Demirtaş
Giriş Tarihi : 22-05-2021 12:14

"Tüm çiçekleri kopartabilirler; ama yine de, baharın gelmesini asla engelleyemezler. " - Pablo Neruda 

 İlkbahar 21 Mart’ta başlar. Ancak, baharın müjdecileri genellikle bundan birkaç hafta önce belirir. Şubat sonu ve Mart başından itibaren ilk açan çiçekler bize önümüzdeki bahar günleri için heyecanlı bekleyişi anımsatır. Uzun, soğuk ve karanlık kış aylarından sonra bahar, doğaya yeni bir hayat getirir. Günler uzar, çiçekler açmaya başlar, ağaçlar ve çalılar yeniden filizlenir ve hayvan dünyası kış uykusundan uyanmaya başlar.

Baharın gelişini müjdeleyen Nevruz, tüm dünya da ve ülkemizde her yıl 21 Mart tarihinde kutlanmaktadır. Dünya genelinde Anadolu ve Orta Asya ülkeleri tarafından kutlanan geleneksel bir bayram olan Nevruz, yeni yıl, doğanın uyanışı ve bahar bayramı olarak adlandırılmaktadır.

 

"Doğa Ana yavaş yavaş uyandı

Cümle yeryüzünde , canlar dillendi    

 Dargınlar  barıştı türkü söylendi

Nevruz bayramında yıl tezelendi."

                                       F. Demirtaş

 

      Baharın gelişi heyecanlandırır tüm canlıların yüreklerini. Doğada  saklı kalan tohumlar çatlar, yarılır, doğuda gümrah şölenlerin mekânı olur adeta.

Her bahar bu yeniden diriliş, to

prağın bağrından, kış uykusundan uyanan nice ağacların, kırlar ve bayırların rengârenk çiçeklenişine,  kadar uzanır.İlkbahar geldiğinde doğanın göz kamaştırıcı güzelliği bir anda ortaya çıkar.

Ağaçlarda bir telaş, bir hazırlık, görmeye değer. Her gün bir ağaç bazen de bir kaç ağaç birden çiçekli elbiselerini giyerek bahar defilesine katılıyor. Her şeye karşın güzel görünmek zorunda olduklarının bilincinde ve çabasındalar. Dost var düşman var. 

 Renklerin düğünü var doğada  yerlere yeşil halılar serildi. Hani şu sarı, kırmızı çiçekli olanlar.  Kardelen , papatya, gelincik, menekşe, nergis, çiğdem desenli rengarenk kır çiçekli bezeli halılar. Doğada her ağacın dallarında rengarenk çiçekler ile sanki  toprak vazolarda  göğe doğru uzanıyorlar.  Ağaçlarda yerlerde ceviz yeşilinden, fıstık, çimen yeşiline tiril tiril giysiler.  Dağlar ve bulutlar sanki bir  ressamın renk paletiyle  sarhoş gibi ... 

İlkbaharı Malatya / Yeşilyurt- Barguzu'da bahçemizde yaşıyorum. Çevremi göğe uzanmış selvilerden bile yüksek beton apartmanlar sarmış. Rant canavarı önüne gelen tarım arazilerini bahçelerini yok ederek ilerliyor... 

Malatya'nın Yeşilyurt ilçesinde baharın gelmesiyle kızılcık, kayısı, şeftali, badem, erik, kiraz, ve armut ağaçları çiçek açtı. Çiçek açan meyve ağaçları, görsel şölen oluşturdu. Kuşlar bu şölene senfoni ile katılıyorlar...  

Sessizlik, tertemiz hava, cıvıl cıvıl kuş sesleri, alabildiğine yeşil bir ortam, insana huzur veriyor. 

Her çiçeğin kokusu ayrı...İlkbaharda doğa natürel tonlar ve taze görünümlerle yeni hayat enerjisini müjdeliyor. Bahar aylarının en güzel kokularından biri. Evin her köşesine vazolara, bardaklara yerleştirilen iğde çiçeklerinin kokusuyla kanımın ılıklaştığını hissediyor, hayalini düşündüğüm  Ağ Gülüm'ün kokusu hala burnumda saklı. O hem zamanın  hem de mekanın dışında olsa da...Bu onsuz  geçen beşinci baharım ...

"Her bahar bahçede bekleyip durdum 

Yârin hasretiyle yanıp kavruldum 

Her açan güllerden Ağ gül’ü sordum 

Kara topraklara koydular seni"

                                         F. Demirtaş

 

     İlkbahar müjdecisi, renkleri ve kokularıyla herkesi hayran bırakan, en sevilen bahar ...Renkleriyle ayrı, kokuları ile ayrı büyüleyen her çiçek, her bir meyve ağacı, yeşillenmiş o incecik dallarına çiçeklerle bezenmiş en güzel süslü elbiselerini giyerek, en güzel kokularını sürünmüş olarak, biz insanlar ve diğer canlıların önünde bir nevi defileye  çıkıyorlar. Ayrıca meyveleri ile de canlılara  gıda ve şifa oluyorlar.

 Bir ağacın meyve vermesi için toprağını sevmesi yetmez! Ağaç meyve vermek için ilgi ister, sevgi ister. Bir çiçek bir ağaç sevilmezse kurur gider. Sevilirse yediveren olur, her mevsim renk renk açar.  Her sene meyve verir.

Doğaya bakarak çiçekleri, çimenleri, domurları izleyerek geçiriyorum günlerimi. Doğadaki bu muhteşem dönüşümü izlemek yüreğime güç katıyor.

 Bahçemdeki ağaçların çiçek açma  zamanlarını takip ediyorum.

 

Aşık Veysel ne güzel demiş..

 

"Havaya bakarsam hava durumu alırım

Toprağa bakarsam dua alırım

Topraktan ayrılsam nerde kalırım

Benim sadık yârim kara topraktır"

Doğada çiçekler içinde baharın müjdecisi kardelen, çiğdem ve söğüt çiçeğiymiş. Meyve ağaçlarında  ise Malatya'da  benim gözlemlerime göre; bahar defilesine katılan  ilk önce baharın müjdecisi Şubat ayının sonlarında kızılcık ağacı çok erken çiçek açar, ama çok geç meyve veren bir ağaçtır. 

 

   Mart ayının ilk haftasında  kayısılar, bademler gelinliğini giydi. Sonra  erik ağaçlarının  çiçeklerinden dallar görülmez oldu.

Nisan ayının ilk haftası şeftali ağacı, nektarin  başına  pembe pembe taçlarını taktı. Nisan ayında  ağaçlar bazen birlikte bazen aynı günlerde  rengarenk baharlık bayramlık elbiselerini giydi. Bizim bahçede bahar defilesine  katılan ağaçlar ...

 Kızılcık, kayısı, armut, elma, kiraz, badem, vişne, alıç, muşmula,Trabzon hurması, iğde, nar, böğürtlen, hünnap, ıhlamur, ceviz, fındık, incir, dut, üzüm, ayva ...

"Ayva çiçek açmış yaz mı gelecek

Gönül bu sevdadan vaz mı geçecek" bu şarkı ile defile bitiyor.

 

Sonbahar gibi İlkbahar da fotoğraf mevsimidir. Belki de son resimler çekilmektedir kim bilir. Şu ağaçlardan, dallarda bir şeyler arayan kuşlardan,  ya da onları fotoğraflamaya çalışan, fotoğraf çektiren  insanlardan kaç tanesi, gelecek ilkbaharda burada karşılayacaktır?  İnsan değişecek, mekân değişecek, zaman değişecek, her şey değişecektir. Doğanın döngüsü devam edecektir.

 

Karamanlı Aşık Gufrani ne güzel dile getirmiş Doğanın döngüsünü..

 

"Katre idim ummanlara kavuştum

Kaç bulandım kaç duruldum kim bilir

Alemleri kaç devredip dolaştım

Bir sanata kaç sarıldım kim bilir

 Yeşil Malatya’nın bağlarından önce Aspuzu yok oldu, şimdilerde Tecde ve Karakavak , Barguzu, Kileyik “elden” çıktı.

 

    Kentin imarından, insanına sağlıklı mekanlar yaratılmasından sorumlu olan belediyeler, “rant” uğruna kentin hava koridorlarının önüne birer beton perde de olan yüksek katlı binalara izin vererek, beton manzarayı yarattılar.

1930 yıllarda Malatya Lisesi’nde edebiyat öğretmenliği yapan Bayrak şairimşiz Arif Nihat Asya. Malatya’da bulunduğu dönemde, kentin değişik semtlerini, köy ve kasabalarını tanımış, buraların doğal güzelliklerinden etkilenmiş ve duygularını da dizelere aktarmıştır. Bunlardan iki şiirle yazarımızı rahmetle analım.

 

TECDE

 

Yunrun, kıyılardan size gelmiş kadını

-Mademki yazınTecde’de bulmuş tadını-

Dallarda, yemişlerden uzakta yarın

Bir kız doğurursa, Tecde koysun adını.

 

                   *

Pembem, yeşilim, tadım, kokum müjde benim.

Altın yemişiyle dallarım secde benim

Diller der ki, “Malatya’nın gözbebeği”

Yaz kalbine ey yolcu: Adım “Tecde” benim!

 

ÇARMUZU

İkramdı taşan, Orduzu’dan Barguzu’dan.

Kaç kerre gönül nasip aldı Çarmuzu’dan

Her dal ve her el sunardı bir başka yemiş,

Her sofra ziyafeti çebişten, kuzudan…

 

Yöneticilerimizden, ülkemizde ve kentimizde, doğanın ve kültür varlıklarının tahribine, tarım alanlarının imara açılmasına, yaşadığımız çevrenin rant baskısıyla tamamen betonlaşmasına yol açan politikalara son verilmesini 'daha iyi bir dünya', 'daha yaşanır bir çevre' için  talep ediyoruz.

 

YORUMLAR
DİĞER YAZILARI ANADOLU'DA BİR GÖNÜL ERİ Hüseyin Doğan Dede’ yi Anma Töreni BİR GARİP ORHAN VELİ DENİZLİ KÖYÜ KERVANSARAYI (Makıt Han) 4 DENİZLİ KÖYÜ KERVANSARAYI (Makıt Han) 3 DENİZLİ KÖYÜ KERVANSARAYI (Makıt Han) 2 KADERİNE TERK EDİLMİŞ ELAZIĞ/ KEBAN- DENİZLİ KÖYÜ KERVANSARAYI( Makıt Han ) Akçadağ Köy Enstitüsü 1947 mezunu Öğretmen MUAZZEZ YILMAZ 4 Akçadağ Köy Enstitüsü 1947 mezunu Öğretmen MUAZZEZ YILMAZ 3 Akçadağ Köy Enstitüsü 1947 mezunu Öğretmen MUAZZEZ YILMAZ 2 Akçadağ Köy Enstitüsü 1947 mezunu Öğretmen MUAZZEZ YILMAZ AKÇADAĞ KÖY ENSTİTÜSÜNÜN SAHİPSİZ MEZARLIĞI Malatya, Battalgazi- Uluköyde Kar Manzarası 2 Malatya, Battalgazi- Uluköyde Kar Manzarası ÇANAKKALE / KÜÇÜKKUYU ADATEPE ZEYTİNYAĞI MÜZESİ 4 ÇANAKKALE / KÜÇÜKKUYU ADATEPE ZEYTİNYAĞI MÜZESİ 3 ÇANAKKALE / KÜÇÜKKUYU ADATEPE ZEYTİNYAĞI MÜZESİ 2 ÇANAKKALE / KÜÇÜKKUYU ADATEPE ZEYTİNYAĞI MÜZESİ DEMİRYOLU KÜÇÜK İSTASYONLARI (3) DEMİRYOLU KÜÇÜK İSTASYONLARI (2) DEMİRYOLU KÜÇÜK İSTASYONLARI CAN SIKINTISINDA EN İYİ ÇÖZÜM ÇALIŞMAK... (2) CAN SIKINTISINDA EN İYİ ÇÖZÜM ÇALIŞMAK... Malatya Beşkonaklar Etnografya Müzesi TÜRKİYE'NİN CİTTASLOW (SAKİN ŞEHİR) 19. ŞEHRİ ARAPGİR AĞAÇLARA SARILMAK  (2) SONBAHARDA DİVRİĞİ GEZİSİ (4) AĞAÇLARA SARILMAK SONBAHARDA DİVRİĞİ GEZİSİ (3) SONBAHARDA DİVRİĞİ GEZİSİ (2) Sonbaharda Divriği Gezisi ARGUVAN YOLLARINDA (4) ARGUVAN YOLLARINDA (3) ARGUVAN YOLLARINDA (2) ARGUVAN YOLLARINDA HEKİMHANLI SADIK BABA (2)   HEKİMHANLI SADIK BABA   HEKİMHANLI ÂŞIK ESİRİ BABA (4) HEKİMHANLI ÂŞIK ESİRİ BABA (3) HEKİMHANLI ÂŞIK ESİRİ BABA (2) HEKİMHANLI ÂŞIK ESİRİ BABA SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) 6 SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) 5 SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) 4 SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) 3 SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) 2 SÜRYANİ KADİM MOR BARSAVMO MANASTIRI (PERAŞ ) Aşağıbağlar Suflâ Cami (2) Aşağıbağlar Suflâ Cami Malatya  Erhaç / Havalimanı  ismi nereden geliyor? BAKANLARI ŞAŞIRTAN DAİRESEL TARLALAR... MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ (6) MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ (5) MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ (4) MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ (3) MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ (2) MALATYA'DA KAYISI BAHÇELERİ ASLANTEPE HÖYÜĞÜ'NÜN UNESCO YOLCULUĞU...(4) ASLANTEPE HÖYÜĞÜ'NÜN UNESCO YOLCULUĞU...(3) MALATYA ASLANTEPE HÖYÜĞÜ'NÜN UNESCO YOLCULUĞU...(2) MALATYA ASLANTEPE HÖYÜĞÜ'NÜN UNESCO YOLCULUĞU... ÇOLAKOĞLU MAHALLESİ ( KÖYÜ ) (5) ÇOLAKOĞLU MAHALLESİ ( KÖYÜ ) (4) ÇOLAKOĞLU MAHALLESİ ( KÖYÜ ) (3) MALATYA - BATTALGAZİ İLÇESİ / ÇOLAKOĞLU MAHALLESİ ( KÖYÜ ) (2) BİN YILLIK  KIRK KARDEŞLER MEZARLIĞI İÇLER ACISI HALDE (4) BİN YILLIK  KIRK KARDEŞLER MEZARLIĞI İÇLER ACISI HALDE (3) BİN YILLIK  KIRK KARDEŞLER MEZARLIĞI İÇLER ACISI HALDE (2) BİN YILLIK KIRK KARDEŞLER MEZARLIĞI İÇLER ACISI HALDE MALATYA - BATTALGAZİ İLÇESİ / ÇOLAKOĞLU MAHALLESİ ( KÖYÜ ) MALATYA- BATTALGAZİ KÖŞK MİNARELİ İSKENDER CAMİİ (3) MALATYA- BATTALGAZİ KÖŞK MİNARELİ İSKENDER CAMİİ (2) MALATYA- BATTALGAZİ KÖŞK MİNARELİ İSKENDER CAMİİ GERİ DÖNÜŞÜM SOKAK TOPLAYICLARI (5) GERİ DÖNÜŞÜM SOKAK TOPLAYICLARI (4) GERİ DÖNÜŞÜM SOKAK TOPLAYICLARI (3) GERİ DÖNÜŞÜM SOKAK TOPLAYICLARI (2) GERİ DÖNÜŞÜM SOKAK TOPLAYICLARI ARAPGİR MOR REYHANI YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 8 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 7 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 6 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 5 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 4 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 3 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A 2 YOLUM DÜŞTÜ HACI BEKTAŞ'A SANCAKTAR ABDULVAHAP GAZİ TÜRBESİ TOPKAPI SARAYI - CELLAT ÇEŞMESİ (2) TOPKAPI SARAYI ve CELLAT ÇEŞMESİ ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (7) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (6) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (5) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (4) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (3) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI (2) ŞAHKULU SULTAN DERGÂHI TAŞHORON KİLİSESİ’NDE SONA DOĞRU AYASOFYA'YA YOLCULUK (7) AYASOFYA'YA YOLCULUK (6) AYASOFYA'YA YOLCULUK (5) AYASOFYA'YA YOLCULUK (4) AYASOFYA'YA YOLCULUK (3) AYASOFYA'YA YOLCULUK 2 AYASOFYA'YA YOLCULUK Koca Vaiz Baba Türbesi (2) Koca Vaiz Baba Türbesi MALATYALI İSMAİL AĞA CAMİİ. HAMAMI, ÇEŞMESİ (2) MALATYALI İSMAİL AĞA CAMİİ. HAMAMI, ÇEŞMESİ KARACA AHMET SULTAN DERGÂHI (4) KARACA AHMET SULTAN DERGÂHI (3) KARACA AHMET SULTAN DERGÂHI (2) KARACA AHMET SULTAN DERGÂHI TÜRBE VE TABUTTA ÖRTÜ (PÛŞÎDE ) KÜLTÜRÜ (3) TÜRBE VE TABUTTA ÖRTÜ (PÛŞÎDE ) KÜLTÜRÜ (2) TÜRBE VE TABUTTA ÖRTÜ (PÛŞÎDE ) KÜLTÜRÜ ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN (6) ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN (5) ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN (4) ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN 3 ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN 2 ŞEYH BEDREDDİN'İN MEZARINI YAPIN HEKİMHAN'IN TARİHİ MEZARLIKLARI ve YENİ MEZARLIĞIN HİKAYESİ