Röportaj
Giriş Tarihi : 12-01-2022 20:23   Güncelleme : 12-01-2022 20:23

​​​​​Kayısının Kuraklığa Karşı Direnci Artırılacak

Küresel iklim değişikliği ile birlikte meydana gelecek olası su sorununda kayısı yetiştiriciliği ile ilgili bilimsel çalışmalar Malatya Turgut Özal Üniversitesi’nde başladı. TÜBİTAK ARDEB Projeleri Destekleme Programı’na alınan ve devam eden “Farklı Kuraklık Uygulamalarının Kayısıdaki Etkilerinin Belirlenmesi” projesi ile birlikte kayısının kuraklığa karşı geliştirilmesi sağlanacak. 

​​​​​Kayısının Kuraklığa Karşı Direnci Artırılacak

Bu haftaki röportajımızın konuğu “Farklı Kuraklık Uygulamalarının Kayısıdaki Etkilerinin Belirlenmesi” başlıklı projenin yürütücüsü Malatya Turgut Özal Üniversitesi, Ziraat Fakültesi, Bahçe Bitkileri Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Hüseyin Karlıdağ oldu.

Proje ile birlikte hedeflenen nokta nedir?

Özellikle son yıllarda tüm dünyada önemli bir sorun haline gelen ve dolayısıyla bilim insanları tarafından da ilgi gören küresel iklim değişikliği ve bunun bir sonucu olan su kıtlığının kayısı yetiştiriciliğinde önümüzdeki dönemde meydana getirebileceği sorunlar ve bu sorunların çözümlerine odaklanan bir proje. 4 önemli hedefe ulaşılması hedefleniyor. Su stresinin sonucu olarak kayısıda meydana gelecek biyolojik, morfolojik, fizyolojik ve biyokimyasal tepkilerin belirlenmesi, Farklı dönem ve şekillerde uygulanan su stresine karşı kayısı çeşitlerinin tepkilerinin ortaya konulması ve stres dönemlerinin çeşitlere göre hasar oranları belirlenerek çeşitlerin tolerans sıralamasının oluşturulması, Hacıhaliloğlu kayısı ağaçlarının hasat sonrası dönemde uygulanan su stresinden en az veya en çok etkilendiği uygulama ortaya konularak hasattan sonra uygun sulama zamanının tespiti ile Su stresine ve stres sonrası sulamaya kayısı çeşitlerimizin verdiği tepkilere göre kuraklığa toleranslı çeşit ve/veya anaç olarak değerlendirilebilmesi hedefleri inceleniyor.

Bu projeyi başlatmanıza neden olan etken nedir?

Dünyanın büyük bir çoğunluğunda olduğu gibi Malatya’da da küresel iklim değişikliğinin etkileri ortaya çıkmaya başlamış ve hem yıllık toplam yağış miktarında azalma, hem de yağış dağılımda değişimler meydana gelmiştir. Malatya’nın uzun yıllar, ve 1995 sonrası yağış istatistikleri incelendiğinde durum açık bir şekilde görülebilmektedir. Uzun yıllar istatistiklerine göre Malatya’nın yıllık toplam yağış miktarı 374.9 mm iken 1995’den sonraki 24 yıl içerisinde 15 yıl uzun yıllar ortalamasının altında yağış gerçekleşmiştir. Ayrıca, yaz aylarında sadece 5 yıl uzun yıllar ortalamasının üstünde yağış olmuş, kalan 19 yıl meydana gelen yağış ortalamanın altında olmuştur.

Projenin kayısıya faydası ne olacak?

Malatya’da kayısı yetiştiriciliği yapılan alanlarda yaz döneminde, istenen zamanda ve miktarda sulama suyu günümüzde dahi bulunamamakta buna bağlı olarak üreticiler bazı yıllar 2-3 sulama ancak yapabilmektedir. Su sorununun önümüzdeki yıllarda ülkemizde ve özellikle Malatya’da daha şiddetli olacağı çeşitli bilimsel çalışmalarla öngörülmektedir.  Proje çıktıları sayesinde, mevcut su varlığı ile optimum verim ve kaliteye ulaşmak için sulama uygulamalarının hangi dönemde yapılması gerektiği ayrıca, ülkemizde yetiştiriciliği yapılan çeşitlerin hangilerinin veya hangilerinin kurak koşullara karşı daha tolerant olduğu ortaya konulacaktır.

Proje ekibiniz kaç kişiden oluşuyor?

“Farklı Kuraklık Uygulamalarının Kayısıdaki Etkilerinin Belirlenmesi” başlıklı projemiz TÜBİTAK ARDEB Projeleri Destekleme Programı 1001 çağrıları kapsamında desteklenmeye hak kazandı. Projemizde Selçuk Üniversitesinden 5 öğretim üyesi ve Harran Üniversitesinden de 1 öğretim üyesi araştırmacı olarak görev alıyor. Malatya Turgut Özal Üniversitesi olarak bizler de proje ev sahibi olarak araştırma ve geliştirme çalışmalarını yürütüyoruz. Projemiz 2021 yılı 15 Ocak’ta başladı ve halen çalışmalarımız devam ediyor. Projelerin gerçekleşmesi ve akademik çalışmalarından dolayı başta Rektör Prof. Dr. Aysun Bay Karabulut’a ve tüm çalışma arkadaşlarıma teşekkür ediyorum.

​​>>> Ebubekir Atilla’nın Röportajı