Malatya
Giriş Tarihi : 25-11-2021 17:31   Güncelleme : 27-11-2021 20:48

Çakan: "Çin,  Türk Kimliğini Doğu Türkistan'dan Silmeyi Amaçlamaktadır"

İnönü Üniversitesi Güney Asya Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (İNÜGAM) ile Nevşehir Hacı Bektaşi Veli Üniversitesi Araştırma ve Uygulama Enstitüsü tarafından düzenlenen seminere Ankara Hacı Bayramı Veli Üniversitesi Asya Çalışmaları Uygulama ve Araştırma Merkezi (ASYAM) Müdürü Prof. Dr. Varis Çakan konuşmacı olarak katıldı.

Çakan:

Seminere, İNÜGAM Müdürü Prof. Dr. Neslihan Durak, İnönü Üniversitesi Fen- Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Yeni Türk Dili Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Prof. Dr. Ramilya Yarullina Yıldırım, Fen-Edebiyat Fakültesi Türk Dili ve Edebiyatı Bölümü Türk Halk Edebiyatı Anabilim Dalı Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Gülcan Kızılözen, Gaziantep Üniversitesi Fen Edebiyat Fakültesi Tarih Bölümü Öğretim Üyesi Dr. Öğr. Üyesi Yunus Emre Tansü ile çok sayıda öğrenci katıldı.

İNÜGAM Müdürü Prof. Dr. Neslihan Durak'ın moderatörlüğünü yürüttüğü çevrim içi seminerde, Prof. Dr. Varis Çakan "Çin, Doğu Türkistan’da Türk kimliğini silerek bölgede Çin tarzı bir İslam yaratmayı amaçlamaktadır." dedi.

Seminerde yaptığı konuşmasında Prof. Dr. Varis Çakan, kaynakların ışığında geçmişten günümüze Türk-Çin mücadelesine değinerek bu uzun soluklu mücadelede “Çin’in hep tarihi Türk yurtlarını işgal ederek genişlediğini, bugün Doğu Türkistan’da Uygur Türklerinin vermekte olduğu mücadelenin aslında tarihi Türk-Çin mücadelesinin devamı olduğunu belirtti. Çakan bu mücadelede Uygur Türklerinin yalnız bırakıldığını ileri sürerek bu süreçteki Doğu Türkistan gerçeğini ortaya koydu.

Konuşmasında, Türk- Çin mücadelesine ve Doğu Türkistan meselesine değinen Prof. Dr. Varis Çakan "Her asrın başında dünya bir değişime uğruyor ve dünya haritası yenileniyor. Bu süreçte güçlü devletler dünya yönetiminde söz sahibi oluyor. 21. yüzyılda Çin artık doğuda yükselen bir güç olarak karşımıza çıkmaktadır ve dünya yönetiminde söz sahibi olmak istiyor. Bugünkü konumuz geçmişten günümüze Türk-Çin mücadeleleri ve sonuçları, bu bağlamda Doğu Türkistan gerçeğidir. Çin’in sözde Xinjiang Uygur Özerk Bölgesi dediği Doğu Türkistan Çin işgali altında bulunan bir tarihi Türk yurdudur. Doğu Türkistan’daki Türkler hala işgalci Çin ile mücadelesini devam ettirerek öz vatanlarında Türk kimliğini korumaya çalışmaktadır." ifadelerini kullandı.

 “Çin Seddi aslında Türk-Çin mücadelesinin bir sembolü ve tarihi Türk-Çin sınırı olarak kabul edilir.” şeklinde konuşmasına devam eden Çakan "Çin Manço İmparatorluğu, 1878’de Çarlık Rusyası’nın yardımıyla Doğu Türkistan’da kurulan Kaşgariye devletini yıktıktan sonra Çarlık Rusya ile antlaşma yaparak bu antlaşma sonucu Türkistan'ı bölüşüyorlar ve Çin kendi payına düşen Doğu Türkistan ’a sözde Xinjiang adını vererek bölgeyi kendi hudutlarına dahil etmiştir. 1893’teki Osmanlı-Rus Harbi'nde Osmanlı da yenilince Osmanlının Türkistan ile olan bağı tamamen koptu. Doğu Türkistan bugün dünya haritasında coğrafi olarak Çin hudutları içinde yer alsa da tarihi ve kültürel olarak Türk-İslam dünyasının bir parçasıdır. Çin sahip olduğu ekonomik ve siyasi gücünden yararlanarak Doğu Türkistan’daki Türk kimliğini kalıcı olarak silmek istemektedir. Eğer Çin Doğu Türkistan’daki Türk kimliğini silerse ve bu toprakları tamamen eline geçirirse Batı Türkistan’dan Hazar Denizi’ne oradan da Anadolu'ya kadar uzanan Türk-İslam yurtlarında Çin'in karşısında durabilecek bir engel kalmayacaktır. Çin, Yeni İpek Yolu olarak bilinen Bir Kuşak Bir Yol Projesi’ne büyük yatırımlar yaptığı için Kuşak üzerindeki Türk bölgelerinde sıfır risk istiyor. Kuşak üzerindeki en büyük jeopolitik öneme sahip yerde bugünkü Doğu Türkistan'ın bulunduğu bölgedir. Bu coğrafya üzerinde Çin kontrolü sağlamak için tüm ekonomik ve siyasi gücünü kullanmaya devam etmektedir. Çin’in başarılı olması demek kuşak üzerindeki Türk yurtlarının da Çin tarafından yutulması anlamına gelir. O yüzden Doğu Türkistan hiçbir Türk devletinin göz ardı edebileceği bir yer değil aksine yeni kurulan Türk Devletleri Teşkilatı’nın geleceği de Doğu Türkistan’daki değişime bağlıdır." dedi.

Seminer soru-cevap bölümünün ardından sona erdi.