Sağlık
Giriş Tarihi : 29-02-2012 11:05   Güncelleme : 29-02-2012 11:05

Bu dostlar sagligin düsmani

Potansiyel saglik zararlisi olan alkol ve sigara birlikte kullanildiginda vücut için daha zararli hale geliyor. Alkol ve sigara ikilisinin asiri tüketimi; agiz içi, girtlak, yemek borusu, karaciger ve pankreas kanserlerine davetiye çikarabiliyor.

Bu dostlar sagligin düsmani
   Gögüs Hastaliklari Uz. Dr. Ilkay Keskinel, “1-7 Mart Yesilay Haftasi” öncesinde, alkol ve sigaranin vücuda zararli etkileri hakkinda bilgi verdi.

 

Alkol sigaranin sigara alkolün tüketimini tetikler

   Sigara ve alkolün birlikte kullanilmasi birbirlerinin keyif verici özelliklerini artirmalarina ya da birbirlerinin istenmeyen etkilerini hafifletmelerine sebep olabilmektedir. Beyne ulasan nikotin, “nikotin reseptörleri” adi verilen protein yapida alicilari uyarir. Bu proteinler, bazi fizyolojik fonksiyonlari düzenlerler. Sonuç olarak, beynin özel bir bölgesinden nikotin etkisiyle “dopamin” adi verilen bir madde salinir. Mekanizmasi tam olarak anlasilmasa da, alkol kullanimi ile de dopamin salgisi artmaktadir. Dopamin, bagimlilikta rolü olan sinirler arasi bir ileti maddesidir. Küçük doz alkol bile, nikotinin keyif verici etkisini güçlendirir. Bu nedenle sigara içen kisiler, alkol aldiklarinda daha da çok sigara içme egilimindedir. Alkol dozu arttikça, sigara içme istegi de artar.

 

Giderek artan dozda tüketme ihtiyaci hissedilir

Bir maddenin ya da ilacin uzun süreli kullanilmasi sonucu ayni etkiyi yaratmak için daha yüksek doz kullanilmasina gerek olmasi durumuna “tolerans” adi verilir. Hayvanlarda yapilan deneylerde, uzun süreli nikotin kullaniminin alkolün bazi etkilerine karsi tolerans olusturdugu, yine benzer sekilde, uzun süreli alkol kullaniminin nikotine karsi tolerans gelistirdigi bulunmustur. Bu iki yönlü etkilesim nedeniyle, ayni haz duygusuna ulasmak için, kisiler giderek artan dozda alkol ve sigaraya ihtiyaç duyabilirler. Alkolün nikotin bagimliligi gelismesini kolaylastirdigi düsünülmektedir. Sigaranin neden oldugu sinirlilik gibi bazi tatsiz belirtiler, alkolün yatistirici etkisi nedeniyle rahatlayabilir. Bunun tersine, nikotin, alkolün dikkati ve hafizayi baskilayici ve dengeyi bozucu etkisini geçici olarak azaltabilir. Zamanla nikotinin bu etkisine karsi tolerans gelisir.

 

Alkol ve sigara kansere davetiye çikariyor

   Alkolün sigara içme davranisini, sigaranin da alkol alimini artirdigi düsünülmektedir. Sigara da, alkol de bazi kanser türlerinin gelisimini tetikleyebilir. Alkolün vücutta yikildigi ilk madde olan “asetaldehit”, toksik bir maddedir ve  “kanserojen” yani, kanser yapici etkisi vardir. Sigara dumaninda da pek çok baska kanser yapici maddenin yani sira “asetaldehit” adi verilen tehlikeli madde bulunur ve sigara içme sirasinda tükürüge geçer. Tükürükteki asetaldehit yutkunmayla yemek borusu ve mideye ulasir. Asetaldehit, üst gastrointestinal sistemde kansere neden olabilir. Bazi kisilerde genetik nedenlere bagli olarak asetaldehit olusumu daha fazlasinin vücuttan temizlenmesi daha yavastir. Bu bireyler, uzun süreli ve yogun alkol kullanirlarsa, hatta bir de bunun üzerine sigarada bulunan diger kanserojenler eklenirse, kanser riski daha da artar.

 

Birlikte kullanildiginda agiz içi kanseri riskini 10 kat artiriyor

   Yüksek miktarlarda sigara ve alkol birlikte kullanildiginda, yassi hücreli agiz içi kanseri riski tek baslarina göre kullanilmalarina göre 10 kattan daha fazla artmaktadir. Sigara ve alkolün kullanilma miktari arttikça, bu risk daha da fazlalasir. Sigara ve alkolün gelisimini artirdigi diger kanser türleri arasinda; girtlak, yemek borusu, karaciger ve pankreas kanserleri sayilabilir. Örnegin bir arastirmada, votka kullaniminin kadinlarda akciger kanseri gelismesi üzerine sigara ile sinerjik etki gösterdigi saptanmistir.

 

Kalp damar hastaliklar kaçinilmaz olabilir

   Sigara ve alkol, kalp-damar hastaliklari, osteoporoz (kemik erimesi) riskini yükseltmektedir. Sigara ve alkolün beraber kullanimi, gebelige bagli komplikasyonlari da artirir (plasenta ayrilmasi, ölü dogum, erken dogum ve bebekte büyüme geriligi gibi). Sonuç olarak, her ikisi de zararli olan bu madde, birlikte kullanilinca daha da zararli hale gelmektedir. Birinin birakilmasi, digerinin daha rahat birakilmasini saglayabilir. Özellikle, sigaradan kurtulmaya çalisirken, alkolden uzak durmak, ya da hiç degilse alkol kullanimini azaltmak, sigarayi birakmayi kolaylastiracaktir.