Malatya
Giriş Tarihi : 30-11-2016 18:56   Güncelleme : 30-11-2016 18:56

Bilinçsizlik ve Ihmal Can Kayiplarina Neden Oluyor

Adana’da meydana gelen yurt yangini ülke olarak hepimizi yasa bogarken aklimiza bir sürü soru takildi. Gerekli önlemler alinsa idi bu çocuklarimiz yasar miydi, Yanginlari önlemek mümkün mü, Yasanan yanginda kimlerin ihmali var, Neden yangin merdivenleri kilitli?

Bilinçsizlik ve Ihmal Can Kayiplarina Neden Oluyor

Rahime Gül Erbas

Önceki gün Adana’nin Aladag’ ilçesinde bir ögrenci yurdunda meydana gelen yanginda 11’i ögrenci 12 kisi yasamini yitirdi. Bu kadar can kaybi yasanmasinin sebebi ise yangin merdiveninin kilitli olmasi idi. Yasanan yangin vakalarini, ihmalleri ve almamiz gereken tedbirleri isin uzmanlarina sorduk ve pek de iç açici cevaplar alamadik. Malatya Analiz Ortak Saglik ve Güvenlik Birimi çalisanlari yanginlarin genellikle Elektrik panolarindan kaynaklandigina deginerek sunlari söylediler: “ Yangin çikis nedenlerinin en büyü elektrik panosu ve elektrik kablolarinda çikan yanginlar. Adana’da meydana gelen kazanin nedeni de gene elektrik. Is yeri bina ve eklentilerinde  elektrik ile ilgili birçok yönetmelik var. Belli bir kilovatta enerji kapasitesi olan panolarin kullanilmasi gerekiyor. Eski binalarda eski isletmelerde Adana’da ki yurt binasinda oldugu gibi çok eski panolar bulunmakta. Bu panolarda kaçak akim röleleri yok. Elektrige fazla yüklenildigi zaman isinma yapiyor. Rutubetli ya da tozlu ortamlarda elektrik panosu korunmadigi müddetçe çikan kivilcimlarla gene yangin çikiyor. Kullanilan elektrikli cihazlarin kablolari yipranmissa genelde bantla yapistiriliyor. Bunlarda da gene yangin riski ortaya çikiyor. Adana’da ki olaydan örnek verelim. Yurt binasinin elektrik panosu eski. Kaçak akim devresi de büyük bir ihtimalle yok. 35 ögrenci oldugu için asiri bir yüklenme söz konusu elektrige. Kaçak akim rölesi de olmadigindan dolayi yangin çikiyor. Orayi tam inceleyemedim ama büyük bir ihtimalle kablolar disarida, izolasyonu yok.”

“YANGINDA ILK 5 DAKIKA HAYATI ÖNEME SAHIP”

Yangina 5 dakika içinde müdahale etmenin çok önemli olduguna deginen OSGB uzmanlari: “ Rutubetli ve nemli alanlarda elektrik kablolari kauçuk kaplamali olmali.  Panonun önünde kauçuk paspas olmak zorunda. Bir sekilde statik elektrigi ortadan kaldirmamiz gerekiyor. Ama asiri yük bindigi zaman sartelin kendini otomatik olarak güvene almasi için kaçak akim rölesi olmasi lazim. Bunlarin hiç biri yok ve pano yanmaya basliyor. Alev ilk basladigi andan itibaren 5dk. Içerisinde bulundugu alanin sicakligini yaklasik 600-700 dereceye çikiyor. 5 dakika içinde yangina müdahale edemez iseniz yangini artik kontrol altina almak nerde ise imkânsizlasir” dediler.

“YANGINDAN ÖNCE ALINMASI GEREKEN ÖNLEMLER”

Yangin erken uyari sistemlerinin önemine deginen OSGB uzmanlari: “Bir binada yangini önlemek için Avrupa standartlarina uygun elektrik sisteminin komple dösenmesi gerekiyor. Elektrik panolarinin bulundugu yer çok önemli. Fabrikalarda ve büyük isletmelerde elektrik panolari disaridadir. Eski binalarda panoyu farkli bir yere alamazsin. Panoyu yanici maddelerden uzaklastirmak gerekiyor.  Yangin alarm sistemlerinin her kata uygulanmasi lazim. Sprink  yagmurlama sisteminin her odada bulunmasi lazim. Bu sistem yanginin olustugu yere su uygulayarak atesi direk söndürmeye çalisir. Acil kaçislar çok önemli. Acil çikis kapilarinin disari dogru açilmasi lazim. Bu çikislarin genislikleri ortamda yasayan insanlarin sayisina göre yapilmali. Yangin merdivenleri çok önemli. Adana’da ki yanginda yangin merdiveni kilitli durumda idi” dediler.  

“YAPILAN IHMALLER CAN KAYIPLARINA NEDEN OLUYOR”

12 canin tedbirsizlik, ihmal ve yasalarda ki bosluklardan gittigine deginen OSGB uzmanlari sunlari söylediler: “2016 Temmuz ayinda az tehlikeli isletmelerde is sagligi ve güvenligi hizmeti alinmasi zorunlulugu baslayacakti ama bu yasa 1 Temmuz 2017 ye ertelendi. Yurtlardan az tehlikeli isletme statüsünde bulunmakta. Bu yasa olsa idi is güvenligi uzmanlari orada ki ögrencilere ve çalisanlara acil durum tatbikati yaptiracakti ve çocuklarda yangin esnasinda daha bilinçli bir sekilde hareket edeceklerdi.  Sirketler ve binalar yapilirken yanginlarla ilgili itfaiyeden rapor almalari gerekiyor. Itfaiye raporu aliniyor ama binada yangin kapisindan insan geçemiyor. Bu binalar eski yapi oldugu için de degistirilemiyor.  Is güvenligi yasasinda açik yok ama uygulamada denetim eksikliginden dolayi aksakliklar yasaniyor.”

YANGIN MERDIVENI MI DEPO MU?

Türkiye’ de yangin merdivenleri depo gibi kullaniliyor veya kilitleniyor diyen OSGB uzmanlari sunlari dile getirdiler: “ Merdivenlerin kilitli olmasinin nedeni yangin merdivenlerinde bulunan yangin panik buton sistemini kullanarak giris çikislar olmasin diye kapatilan bir sistem. Bu sistemin oldugu binalarda yangin merdivenini ve kapiyi kilitliyorlar. Kapali olunca yanginlarda can kayiplari yasaniyor.” Malatya’da yangin merdiveni görüntülerine deginen uzmanlar sunlari söylediler: “Bazi binalarda görmüssünüzdür disarida bir yangin merdiveni var ama bu merdiven ikinci katta bitiyor. Türkiye’de ki yangin merdivenlerin çok büyük bir kismi ya depo olarak kullaniliyor. Yangin kaçis merdivenlerinde malzeme olmayacak.  Sarjli lambalar var onlar merdivende bulunmak zorunda Elektrik kesildigi zaman 90 dakika boyunca aydinlatacak. Acil kaçis levhalari olacak yönümüzü belirten.”

“ KÖTÜ BIR OLAY OLMADAN ÖNCE DENETIMLERIN YAPILMASI LAZIM, OLDUKTAN SONRA DEGIL”

Yapilan denetimlerin yetersiz olduguna deginen OSGB uzmanlari: “Her binanin farki bir kaçis sistemi var. Hepsinin ayri ayri yangin söndürme sistemi var yönetmeliklerde. Herhangi bir denetim yapilmiyor yangin güvenligi ile ilgili. Bu vahim olay için var olan eksiklikler için ceza yazilacak ve kimse diger yurtlara da bakalim demeyecek ve unutulacak.  Yangin merdiveni eger kilitlenecekse hiç yapilmasin daha iyi. Bu çocuklar merdivenin önünde öldüler, bir kilit yüzünden. Çogu binalarda yangin önlemleri ile ilgili eksiklikler var. Bu önlemleri alamayanlara öncelikle bir süre veriyorlar o süre geçince de ceza genelde yine verilmiyor. Kaza olur ölümler gerçeklesir ondan sonra denetimlere baslanir ancak mühim olan bu kötü olaylar yasanmadan denetimlerin yapilmasidir. Bu tür olaylarda egitimin de önemi çok büyük. Alinan egitimle bazi tehlikeli olaylarin önü alinabilir. Yangin panosu gibi yanmaya her an hazir yerlerin önüne yanmaya tesvik edecek madde veya malzeme koyulmamali. Yangin söndürme tüpü ve alarm butonunun önü bos olmali onlarin periyodik kontrolleri yapilmali, elektrik kablolarinin kullanisli yirtilmis veya bantlanmis olmamasi gerek, duman detektörünün ve sirenin de gerekiyor” dediler.